Türkiye’de “kendi elektriğini kendin üret, fazlasını da devlete sat” diye özetlenebilecek lisanssız elektrik üretim yatırımlarında beklenen hıza ulaşılabilmiş değil. Halen Türkiye çapında lisanssız elektrik üretiminde toplam kurulu güç 15 MW civarında. Kurulu gücün yarıdan fazlası da, sanayi kuruluşlarının atık ısı vs. gibi atıl kaynakları değerlendirmek amacıyla kurduğu kojenerasyon tesisleri oluşturuyor. Gerek yatırımcıların, gerek mühendislik firmalarının gerekse dağıtım şirketlerinin tecrübesi arttıkça, lisanssız elektrik üretim yatırımı sayısının ve toplam kurulu gücünün de hızla artması bekleniyor. 

Yatırım iştahı engel tanımıyor 

Eldeki veriler, lisanssız elektrikte henüz bir arpa boyu yol gidildiğini gösteriyor. Ancak görünüşe bakılırsa hiçbir olumsuzluk bu alandaki yatırım heyecanının önünü kesmeye yetmiyor. Başvuru yapan girişimci sayısı her geçen gün artıyor. Ancak sektörde dağıtım şirketlerinden yana bolca şikâyet var. Bu şikâyetlerin başında, başvurulara hızlı cevap verilmemesi, süreçlerin yavaş işlemesi, işletilmesi geliyor. 

Sektörde son durum 

Türkiye’de bu yılın ilk çeyrek sonu itibariyle lisanssız elektrik üretimine ilişkin proje onayı için yapılan toplam başvuru sayısı 298’e ulaştı. 129 MW’lik kurulu güce sahip bu başvurulardan 130’unun onay işlemleri tamamlandı. Onay işlemleri tamamlanan bu tesislerin toplam kurulu gücü ise 50.95 MW. 

Sadece 30 tesis üretimde 

Onay aşamasından inşa edilip tesis geçici kabulü için başvurusu yapılan proje sayısı ise 53 oldu. Tesis geçici kabul başvurusu yapılan projelerin toplam kurulu gücü ise 19.3 MW olarak kaydedildi. Geçici kabul işlemleri tamamlanan 30 tesisin ise kurulu gücü ise 15.2 MW düzeyinde. 

En çok başvuru güneşten 

Lisanssız elektrik faaliyetleri için yapılan başvurularda, beklendiği gibi güneşe dayalı tesisler başı çekiyor. Mart 2014 sonu itibariyle gelen toplam 298 başvurudan tam 249’u güneşe dayalı tesislerle ilgili. Proje onay başvurusu yapılan projelerin güneşe dayalı tesislerin toplam kurulu gücü 88 MW düzeyinde. Onay başvurusu yapılan 37 rüzgara dayalı proje 12.5 MW, 3 adet biyogaza dayalı proje 2.2 MW kurulu güce sahip. Lisanssız elektrik üretim başvurularından birinin enerji kaynağı ise dalga. Dalgaya dayalı üretim tesisi ise 400 kW’lik kurulu güçle projelendirildi. 

Lisanssızda rüzgâr esmiyor

Proje onay işlemleri tamamlananlar arasında hiç rüzgâra dayalı üretim başvurusu yok. 249 güneşe dayalı başvurudan, toplam 38.6 MW kurulu güce sahip 125 adedinin proje onay işlemleri tamamlandı. Proje onay işlemi tamamlanan 2 biyogaz tesisi ise 1.7 MW’lik kurulu güce sahip. 

28 solar tesis üretimde 

Toplam başvuru sayısında olduğu gibi, üretime geçen lisanssız elektrik tesisleri arasında da güneşe dayalı projeler başı çekiyor. Geçici kabul işlemi tamamlanıp üretime geçen 30 tesisten 28’i güneşe dayalı. Üretime geçirilmiş tesislerden güneş dışında kalanların biri biyogaza dayalı elektrik üretiyor. Bir diğeri de kojenerasyona dayalı elektrik üretim projesi statüsünde.

KAYNAK: Dünya