EVA Gayrimenkul Değerleme’nin ‘2014 İstanbul Markalı Konut Araştırması’, şehrin 34 bölgesinde 1007 markalı konut projesinin yer aldığını, kent genelinde markalı konut sayısının 430 bine ulaştığını ortaya koydu. 2013 yılında 855 markalı konut projesinde 395 bin konut olduğunu belirten uzmanlar, raporun 2014 yılında İstanbul’da markalı konut projesinde yüzde 18 artış yaşandığını gözler önüne serdiğini söyledi. Araştırmaya göre Anadolu Yakası’nda en yüksek ağırlıklı ortalama birim konut satış fiyatına sahip olan bölgenin Bağdat Caddesi, en düşük birim satış değerine sahip olan bölgenin ise Tuzla olduğu belirlendi. Bağdat Caddesi’nde konut ortalama birim metrekare satış fiyatı 16 bin 300 TL/metrekare iken, Tuzla bölgesinde bu değerin 2 bin 800 TL/metrekare’ye kadar düştüğü gözlendi.

Avrupa Yakası’nda en yüksek birim konut satış fiyatına sahip olan bölgenin Fulya-Bomonti-Şişli-Büyükdere aksı olduğu, en düşük birim satış değerine sahip olan bölgenin ise Esenyurt olduğu dikkat çekti. Fulya-Bomonti-Şişli-Büyükdere aksındaki markalı konutların ortalama birim satış değerleri 15 bin 500 TL/metrekare iken, en düşük birim satış değerine sahip bölgedeki ortalama birim metrekare satış fiyatının 2 bin 370 TL/metrekare olduğu görüldü. ‘Bölgelerin ortalama konut satış hızları’ başlıklı analizine göre İstanbul’da konut satış hızı, bölgelerdeki dairelerin satış fiyatlarına, talep edilen daire tiplerinin arzına ve dairelerin büyüklüklerine göre değişiklik gösterdi. Yapılan araştırmada detaylar incelendiğinde bölgelere göre ‘gün/konut’ satış oranının 25,6 ile 1,3 arasında değiştiği görülüyor. Küçükçekmece-Halkalı Bölgesi’nde 1,3 günde bir, Kemerburgaz’da ise 25,6 günde bir konut satışı gerçekleştiği hesaplandı.

İstanbul genelinde istatistiklere göre yaklaşık 5,3 milyon adet konut bulunduğunu, tespitlerine göre bu konutların yaklaşık 430 bin adetinin markalı konut projelerinden oluştuğunu kaydedildi. Buna göre markalı konut oranı toplam konut stokunun sadece yüzde 7,7’sini oluşturdu. İstanbul Anadolu Yakası’nda Çekmeköy, Tuzla, Sancaktepe ve Ataşehir ilçelerindeki markalı konut projelerinin, Anadolu yakasının tamamındaki toplam markalı konut projelerinin içindeki en büyük paya sahip olduğu görüldü.

İstanbul Avrupa Yakası’nda ise Avcılar, Küçükçekmece, Bakırköy, Şişli, Başakşehir, Beylikdüzü ve Esenyurt ilçelerindeki markalı konut projelerinin, Avrupa Yakası’nın tamamındaki toplam markalı konut projelerinin içindeki en büyük paya sahip olduğu ortaya çıktı. Buna göre, Anadolu Yakası’nda Sultanbeyli’de markalı konutların toplamdaki payı yüzde 0,49 iken, Ataşehir’de yüzde 22,32’e ulaştı. Avrupa Yakası’nda ise, Sultangazi’de markalı konutların toplamdaki payı yüzde 0,16 iken, Beylikdüzü’nde yüzde 29,37’ye çıktı. Araştırmaya göre, İstanbul’da bulunan markalı konutların yüzde 28,81’i 3+1 tipi, yüzde 27,24’ü 1+1 tipi ve yüzde 26,65’i 2+1 tipi dairelerden oluştu.

2014’TE FAİZ ORANLARI ARTTI, 2013’E GÖRE KREDİ KULLANIMLARI AZALDI

Araştırmaya göre satın alım gücüne bakıldığında, Türkiye’de hane halkı kredi ödeyebilme kapasitesinin faiz oranlarından çok etkilendiği ortaya çıktı. Konut kredisi faiz oranları düşünce aylık ödeme rakamları da düştü ve konuta ulaşabilecek nüfus oranı artış gösterdi. Buna bağlı olarak faizlerin artma eğilimi içerisinde olduğu 2014 yılında kredi kullanımlarının 2013 yılına nazaran azalma eğilimi içerisinde olduğu görüldü.

Raporda, 2014 yılında konut kredisi faiz oranlarının yılın birinci çeyreğinde aylık yüzde 1,15’lere kadar çıktığı, ilk çeyrekten sonra Merkez Bankası’nın izlemiş olduğu faiz politikası gereğince bu rakamın biraz daha aşağı çekildiği ve Aralık sonu itibariyle ağırlıklı ortalama konut kredisi faiz oranlarının yüzde 0,91 seviyelerine kadar gerilediği görüldü. Geçmiş yakın yıllarla kıyaslandığında ise, 2011 yılı itibariyle kullandırılan toplam kredi 74 milyar 506 milyon TL, bir önceki yıla göre değişim oranı yüzde 23 ve sene sonu kapanış faiz oranları aylık yüzde 1,20 iken, 2014 yılı itibariyle kullandırılan toplam kredi miktarı takribi 125 milyar 667 milyon TL, bir önceki yıla göre değişim oranı yüzde 14 ve sene sonu kapanış faiz oranları aylık yüzde 0.91 şeklinde gerçekleşmiş bulundu.

Araştırmaya göre İstanbul’da 2005-2009 yılları arasında alınan yapı ruhsatları ile yapı kullanma izin belgeleri arasında oransal olarak büyük farklılıklar olduğu anlaşıldı. 2005-2009 yılları arasında yapı ruhsatı alan toplam daire sayısının 500 bini geçtiği ve yapı kullanma izin belgesi alan toplam daire sayısının yaklaşık 75 bin civarında olduğu görüldü. 2009 yılından sonra ise, yasal sürecini tamamlayan daire sayısı yükseliş trendi göstermeye başladı, 2012 yılında yapı ruhsatı alan daire sayısı ile yapı kullanma izin belgesi alan daire sayısı arasındaki fark yüzde 74’e gerildi. Bu fark 2014 yılında ise yüzde 32’lere kadar gerildi.

KAYNAK: Milliyet