UYGULAMADA en çok tereddüt edilen konulardan biri de hem konut hem de işyeri kira geliri elde edenlerin durumu ile ilgili. 2014 yılında hem konut hem de üzerinden vergi kesintisi yapılmış işyeri kira geliri elde edenler açısından 27 bin TL’lik beyan sınırının hesaplanmasında, 3 bin 300 TL’lik konut kira geliri istisna tutarının üzerindeki konut kira geliri ile brüt (vergi kesintisi öncesi) işyeri kira gelirinin toplamı dikkate alınacak.

Konut kira gelirinin 3 bin 300 TL’yi aşan kısmı ile işyeri kira gelirinin toplamı 27 bin TL’yi aşıyorsa hem konut hem de işyeri kira geliri beyan edilecek. Aşmıyorsa, işyeri kira geliri beyannameye dahil edilmeyecek, sadece 3 bin 300 TL’yi aşan konut kira geliri beyan edilecek.  Konut kira gelirinin, 3 bin 300 TL’nin altında olması halinde de konut kira geliri toplama dahil edilmeyecek.

ÖRNEK 1: Ahmet bey 2014 yılında 12 bin TL konut kira geliri, 12 bin TL vergi kesintisine tabi tutulmuş işyeri kira geliri elde etmiş olsun. Ahmet beyin konut kira gelirinin 3 bin 300 TL’si gelir vergisinden müstesna olup, geri kalan 8 bin 700 TL ile işyeri kira gelirinin toplamı 20 bin 700 TL olur. Bu tutar 27 bin TL’yi aşmadığından, Ahmet bey işyeri kira gelirini beyannameye dahil etmeyip, sadece konut kira gelirini beyan edecek.  

ÖRNEK 2: Mehmet bey 2014 yılında 3 bin TL konut kira geliri, 24 bin TL vergi kesintisine tabi tutulmuş işyeri kira geliri elde etmiş olsun. Mehmet beyin konut kira geliri 3 bin 300 TL’lik istisna tutarının altında kaldığı için toplama dahil edilmeyecek. İşyeri kira geliri de 27 bin TL’lik beyan sınırını aşmadığından, Mehmet bey kira gelirlerinin her ikisini de beyan etmeyecek.

ÖRNEK 3: Ali bey 2014 yılında 12 bin TL konut kira geliri, 24 bin TL de vergi kesintisine tabi tutulmuş işyeri kira geliri elde etmiş olsun. Ali beyin konut kira gelirinin 3 bin 300 TL’si gelir vergisinden müstesna olup, geri kalan 8 bin 700 TL ile işyeri kira gelirinin toplamı 32 bin 700 TL olur. Bu tutar 27 bin TL’yi aştığından, Ali bey hem konut kira gelirini hem de işyeri kira gelirini beyan edecek. 

Görüldüğü gibi, Ali beyin işyeri kira geliri 27 bin TL’nin liranın altında olmakla birlikte, konut kira gelirinin istisna tutarını aşan kısmı ile birlikte toplamı 27 bin TL’yi aştığından, işyeri kira gelirini de beyannameye dahil edecek.

KİRACI STOPAJI YATIRMAZSA NE OLUR?

İşyerini kiraya veren kişinin, kiracının kira stopajını beyan etmemesinden ya da vergi dairesine yatırmamasından dolayı herhangi bir sorumluluğu yok. 

İşyeri sahibinin beyan edilmeyen veya beyan edilmiş olmakla birlikte ödenmemiş olan stopajdan sorumlu olabilmesi için Maliye Bakanlığınca müteselsil sorumlulukla ilgili usul ve esasların belirlenmesi gerekiyor. 

İşyeri kira ödemelerinde, kiracının stopaj (vergi kesintisi) yapmaması halinde, mal sahibinin de müteselsilen sorumlu olacağı yönünde, Maliye Bakanlığınca bir belirleme yapılmadığından, beyan edilmeyen veya beyan edilmekle birlikte ödenmeyen kira stopajından dolayı gayrimenkul sahibinin sorumluluğu söz konusu değil.

KİRADAN KESİLEN VERGİLERİN MAHSUBU

İşyeri kiralarından kesilen verginin, kira geliri nedeniyle beyanname verildiği zaman hesaplanan vergiden mahsubu için “stopajın yatırılmış olması koşulu” aranmıyor.  Yıllık beyanname ile beyan edilen kira geliri üzerinden hesaplanan vergiden, yıl içinde kesilen vergilerin mahsubunda; kesilen verginin beyan edilen kira gelirine ilişkin olması, kesintiyi yapan vergi sorumlularının adı-soyadı veya unvanını, bağlı olduğu vergi dairesi ve vergi kimlik numaralarını, kesintiye esas alınan brüt tutarları, kesilen vergiler ile kesinti yapılan dönemleri gösteren tablonun yıllık beyannameye eklenmesi yeterli.

KAYNAK: Hürriyet