Kalkınma ajansları için İngiltere uyarısı
İngiltere. 2012 yılında ajansları kapattı. Türkiye, sorgulama yapmazsa İngiltere gibi bu ajansları kapatmak durumunda kalabilir” dedi.
Ostim Sanayici ve İşadamları Derneği Başkanı Adnan Keskin, büyük tartışmalara yol açan ve büyük iddialarla kurulan kalkınma ajanslarının kullanılan kaynaklarla doğru orantılı çıktıları olmadığını belirterek “Kalkınma ajansları bir nevi KİT oldu. Ayrılan kamu kaynaklarının büyük kısmı personel giderleri ve hizmet alımlarına gidiyor ve hatırlanabilen, üretime katkısı olan projeler geliştirilemiyor. Bu haliyle verimsiz” dedi.
Keskin, bölgesel kalkınma programlarını hayata geçirmek, bölgelerin potansiyellerini açığa çıkarmak, bu yolla gelişmişlik farklarını azaltmak, bölgelerin rekabet güçlerini artırmak üzere 26 kalkınma ajansının kurulduğunu anımsattı. 2006 yılında kurulan ajansların kullandıkları kaynaklar ve getirileri konusunda henüz bir tartışma yapılmadığını, oysa kamu kaynaklarının verimli kullanımı adına bu tartışma sürecinin başlatılması gerektiğini ifade eden OSİAD Başkanı Adnan Keskin, Kalkınma Bakanlığı tarafından hazırlanan 2011 yılı faaliyet raporu verilerinin pek iyi olmadığına dikkat çekti. 2012 yılı faaliyet raporunun henüz açıklanmadığını belirten Keskin, 2011 faaliyet raporuna göre Doğrudan Finansman Desteği kapsamında desteklenen proje sayısının toplam proje başvurularının yüzde 17’si olduğunu, Doğrudan Faaliyet Destekleri kapsamında da 1302 faaliyet başvurusundan 398’inin destek aldığını belirtti. Keskin, “Güdümlü Proje Desteği ise gelişmenin hızlandırılması, bölgesel rekabetin güçlendirilmesi, iş ortamının iyileştirilmesi, girişimcilik ve
yenilikçilik kapasitesinin geliştirilmesine katkı sağlayabilecek nitelikteki stratejik önem taşıyan projelere ajansın öncülük etmesini öngörüyor. Ne yazık ki, bu destek kapsamında hemen hemen hiç proje yok. 2011 yılı verilerine göre sadece 6 proje hazırlanmış ama sonucun ne olduğu belli değil” dedi.
Kalkınma ajanslarının bölgesel sahiplenme bakımından bir eksiklik yaşadığını, ajansların bir yandan kaynak sorunu yaşarken diğer yandan kamunun aktardığı kaynakları ekonomiye sıçrama yaptıracak projelerde değerlendiremediğini anlatan Keskin, “Ajansların faaliyetleri, raporlama, analiz, tespit yapma aşamalarını geçemedi. Bölgesel farklılıkların giderilmesi bakımından ajansların oynadığı rol konusunda güçlü bilgilerimiz yok. Ne yazık ki kalkınma ajansları sadece proje götürülen ve yüksek ücretle personel çalıştıran yerler şeklinde algılanmaktadır. Örneğin, ajansların giderlerine bakıldığında ayrılan kaynakların yaklaşık yarısı personel giderlerine gitmektedir. Yani kalkınma ajansları, üstlendikleri işlevi yerine getiremiyorlar” diye konuştu.
İngiltere gibi olmayalım
İngiltere’nin de verimli sonuçlar alınamadığı için kalkınma ajanslarının geçen yıl kapattığına işaret eden Keskin, Türkiye’nin de benzer bir süreçle karşı karşıya gelebileceğine işaret etti. Türkiye’nin şu anda içinde bulunduğu orta gelir tuzağından çıkabilmesi için ileri teknoloji ürünler geliştirmesi gerektiğini belirten Keskin, “Kalkınma ajansları orta gelir tuzağının aşılmasına dönük projelerin desteklenmesi konusunda daha istekli olmalı”
Dergisi